Program
Moderna Galerija’s Collection – Arteast 2000+
Pioneering Values Curator Shows: Wulf Herzogenrath, Branko Franceschi, Martina Vovk   
Program

Curator: Martina Vovk
  prev     next  
  Lista prac 
Chanoyu

Dalibor Martinis (HR) + Sanja Iveković (HR)
Koło

Tomislav Gotovac (HR)
Was ist Kunst, Patricia Hennings?

Raša Todosijević (RS)

Przegląd eksperymentalnego i konceptualnego kina byłej Jugosławii od połowy lat 60. do lat 80. z kolekcji Arteast 2000+ założonej przez Moderna Galerija, najważniejszą słoweńską instytucję sztuki współczesnej, w której dr Martina Vovk jest kuratorem. Vovk zajmuje się sztuką współczesną i nowoczesną w szerokim kontekście społecznym i politycznym. Wykłada społeczną historię sztuki w Academy of Visual Arts w Lublanie.

Moderna galerija, założona w 1948 roku jako muzeum sztuki współczesnej, wraz z upadkiem byłej Jugosławii i uzyskaniem przez Słowenię niepodległości w 1991 roku, stała się najważniejszą państwową instytucją sztuki współczesnej i aktywnym ogniwem łączącym konteksty lokalne z transgranicznymi, ze szczególnym uwzględnieniem Europy Środkowej i Wschodniej, systematycznie kolekcjonująca prace Słoweńskich artystów. Jednym z rezultatów tego ukierunkowania jest powstała w 2000 roku i rozwijająca się w oparciu o paneuropejski dialog międzynarodowa kolekcja Arteast 2000+, skupiająca prace ważnych — przez długi czas zapomnianych lub zupełnie nieznanych — artystów z Europy Środkowej i Wschodniej, w skład której wchodzą dzieła awangardowych twórców począwszy od lat 60., a skończywszy na twórcach współczesnych.

Wybór filmów i wideo z kolekcji, przygotowany przez Zdenkę Badovinac i Andreję Hribernik, stanowi wgląd w eksperymentalne i konceptualne kino byłej Jugosławii od połowy lat 60. do lat 80. Wśród nich prace Tomislava Gotovaca, grupy OHO, Rašy Todosijević, Dalibora Martinisa i Sanji Iveković.

Filmy Tomislava Gotovaca to awangardowe, strukturalistyczne czy eksperymentalne, uciekające od narracji kolaże odniesień, symboli i powtarzających się sekwencji. Circle — dedykowany radzieckiemu reżyserowi Sergeiowi Yutkevitchowi — jest częścią trylogii, w skład której wchodzą jeszcze Straight Line (Stevens—Duke) i Blue Rider (Godard—Art), poświęconej pionierom kina awangardowego.

Grupa OHO, utożsamiająca nowe podejście w sztuce, próbuje zredefiniować pozycję dzieła sztuki i artysty. Mt. Triglav jest zapisem akcji, odbywającej się na jednym z centralnych placów Lublany, w której członkowie grupy budują żywą rzeźbę. Mt. Triglav to najwyższy szczyt w Słowenii i jednocześnie symbol narodowy, a jego nazwa znaczy „trzy głowy”.

Twórczość grupy eksploruje możliwości i naturę robienia filmów, które są ani zamiennikami, ani konstytuentami oka. Same w sobie stają się obiektami.

W serii performanców Was ist Kunst? (1976—81), Raša Todosijević powtarza despotycznym głosem, przypominającym ton represyjnych przesłuchań policyjnych, pytanie Czym jest sztuka?, ucieleśnieniem którego jest w filmie kobieta, do momentu, w którym aparat mowy go ostatecznie zawodzi. Siła pytania zostaje dodatkowo wzmocniona nieobecnością jego nadawcy i brakiem reakcji adresata, a element powtórzenia uwypukla jego znaczenie, które w szaleńczym akcie mowy Todosijevića przekracza granice aktu tylko werbalnego. Todosijević kończy swoją tyradę w momencie, w którym aparat mowy go ostatecznie zawodzi.

Lata 1973—1992 to czas, w którym artyści intensywnie kręcą filmy i wideo, łączące obrazy znalezione w mediach z refleksją na tematy związane z kwestiami społecznymi i politycznymi. WideoChanoyu Dalibora Martinisa i Sanji Iveković podejmuje temat napięć i konfliktów, wyrastających z relacji damsko—męskich. Natura kobiety i mężczyzny — bohaterów filmu — i ich odmienność oddana jest opozycją filozofii yin—yang (w tym wypadku rytuałem parzenia herbaty) i polityki Wschód—Zachód (wschodnie, typowo duchowe doświadczenie picia herbaty a zachodni styl konsumpcji herbaty z gotowych torebek). Chanoyu posługuje się kontrastem narracji napiętego związku głównych bohaterów i wizualnie estetyzującej formy, opierającej się na sugestywnej kombinacji głosu i slow—motion, definiując tym samym system przeciwieństw i różnic i kreując potrzebę przezwyciężania napięć i konfliktów.

WRO Art Center MKiDN Wrocław  
Na niniejszej stronie stosujemy pliki cookies. Korzystanie z niej bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu. Jeśli nie wyrażają Państwo zgody, prosimy o zmianę ustawień przeglądarki internetowej.